Chương 21: Phỏng vấn (phần một)
Giữa trưa, trên đường chẳng có mấy người. Nắng đầu chiều chiếu xuống, con đường đá xanh bóng loáng, phản chiếu chói mắt.
Vương Liên Hoa vừa đi vừa thầm nhẩm trong đầu những giọng điệu học được từ Lưu Tam Nương hôm qua.
Những gì bà học được đương nhiên không thể so với Lưu Tam Nương, nhưng để lòe mấy kẻ ngoại đạo thì chắc cũng tạm đủ dùng.
Vương Liên Hoa thầm cổ vũ chính mình trong lòng.
Đi được nửa đường, bà chợt nhớ ra điều gì, móc từ trong túi áo ra một chiếc gương tròn nhỏ. Gương mua ở siêu thị bên kia từ hôm trước, hai tệ rưỡi một chiếc cũng chẳng đắt, tiện tay bà mua luôn.
Soi gương một chút: tóc không rối, mặt sạch sẽ, quần áo ngay ngắn.
Vương Liên Hoa cất gương, hít sâu một hơi, tiếp tục bước về phía trước.
Từ xa đã thấy Chu Bồi đứng ở cổng tây, tay cầm một chiếc cặp tài liệu, đang ngóng về phía này. Thấy bà, cậu ta lập tức cười vẫy tay.
— Bác Vương, ở đây ạ!
Vương Liên Hoa vội bước nhanh tới mấy bước.
Thấy hôm nay bà cuối cùng đã không còn mặc bộ đồ cũ nát đến mức người ta chẳng dám nhìn thẳng, Chu Bồi khen:
— Hôm nay bác Vương chỉnh tề thật đấy, trông tinh thần hẳn lên!
Vương Liên Hoa hơi ngại, hỏi cậu ta:
— Hôm nay phỏng vấn ở đâu thế?
— Không xa đâu, ở ngay bên trong, đi bộ năm phút thôi. — Chu Bồi vừa đi vừa kể — Đạo diễn phỏng vấn lần này họ Tôn, đã quay mấy bộ phim cổ trang nổi tiếng, yêu cầu khá cao nhưng con người cũng được. Người tranh nhau không ít, nghe nói có bảy tám người, đều là diễn viên quần chúng kỳ cựu chuyên chạy đặc ước.
Vương Liên Hoa gật đầu, trong lòng không khỏi hồi hộp.
Thấy bà như vậy, Chu Bồi lại nói:
— Bác đừng căng thẳng, cứ diễn như bình thường, cứ theo đúng cảnh khóc hôm nọ mà diễn, chắc chắn không sao.
— Ừ. — Vương Liên Hoa đáp, nhưng thật ra chẳng nghe lọt được gì, chỉ mải diễn lại lời thoại trong đầu.
Chỗ phỏng vấn là một cái sân nhỏ. Trước cổng treo một tấm biển ghi mấy chữ, Vương Liên Hoa cũng không biết chữ. Bước vào mới thấy trong sân đã có mấy người ngồi chờ. Tuổi tác phần lớn từ bốn mươi đến năm mươi, ăn mặc giản dị.
Vương Liên Hoa tìm một góc ngồi xuống, Chu Bồi đi đăng ký cho bà.
Bà lặng lẽ quan sát những người kia.
Có người chắc đang học thuộc lời thoại, miệng mấp máy mà không ra tiếng; có người đang luyện nét mặt, lúc thì nhíu mày, lúc thì ủ rũ đau thương; có hai người ghé vào nhau nói chuyện, thỉnh thoảng lại liếc về phía bà.
Một chị mặc áo xanh chủ động bắt chuyện với bà:
— Chị cũng đến thử vai bà khóc thuê à?
Vương Liên Hoa gật đầu.
Chị áo xanh nhìn bà từ đầu đến chân:
— Trông lạ mặt nhỉ, mới chạy đặc ước à?
Vương Liên Hoa thật thà nói phải.
Chị ta cười:
— Vậy chị gan đấy, lần đầu đã dám thử vai này. Việc này tiền thì nhiều hơn thật, nhưng khó diễn lắm, phải có nghề thật mới được.
Vương Liên Hoa không hiểu vì sao chị ta lại nói với mình những lời đó, cũng không biết nên đáp thế nào, đành cười trừ.
Không lâu sau lại có một người phụ nữ trẻ hơn bước vào, trông chừng hai mươi bảy hai mươi tám tuổi, ăn mặc trang điểm kỹ càng hơn, vừa ngồi xuống đã lấy đồ ra dặm lại phấn son.
Chị áo xanh bên cạnh lẩm bẩm nhỏ:
— Người thế này cũng đến thử vai bà khóc thuê? Lát nữa khóc cho lem nhem hết cả mặt thì làm sao?
Vương Liên Hoa không hiểu lắm, cũng không hùa theo, chỉ dựa lưng vào tường, nhắm mắt lại.
Buổi phỏng vấn bắt đầu. Một nhân viên cầm danh sách bước ra điểm danh.
— Lý Tú Lan — Lý Tú Lan có ở đây không?
— Trương Đình Đình.
— Vương Quế Anh...
Người dự thi lần lượt được gọi vào, rồi lần lượt bước ra.
Lúc ra, mỗi người một vẻ mặt khác nhau: có người mặt nặng như chì, có người không biểu cảm gì. Chị áo xanh lúc bước ra thì mắt đỏ hoe, rõ ràng là đã khóc thật.
Khi vào, chị áo xanh tỏ ra khá tự tin, nhưng lúc ra lại lắc đầu nói với Vương Liên Hoa:
— Đạo diễn đó yêu cầu cao lắm, tôi còn chưa khóc hết lời thoại đã bị hô dừng rồi.
Một câu đó khiến Vương Liên Hoa càng thêm căng thẳng.
— Vương Liên Hoa!
Nhân viên gọi tên bà.
Vương Liên Hoa đứng dậy, hít sâu một hơi, đẩy cửa bước vào.
Trong phòng ánh sáng hơi tối, có ba người ngồi ở đó.
Ngồi giữa là một người đàn ông hơn bốn mươi tuổi, đeo kính, tóc hơi dài, hẳn chính là đạo diễn Tôn. Bên trái là một cô gái trẻ, tay cầm quyển sổ như chuẩn bị ghi chép gì đó. Bên phải là một chàng trai, trước mặt đặt máy quay, ống kính đang chĩa thẳng vào bà.
Đạo diễn Tôn ngẩng đầu nhìn bà một cái:
— Vương Liên Hoa? Trước đây từng diễn gì rồi?
Vương Liên Hoa nghĩ ngợi, thành thật trả lời:
— Diễn người chết, diễn dân chạy loạn, diễn người mẹ mất con...
Đạo diễn Tôn hơi sốt ruột cắt ngang:
— Hôm nay thử vai bà khóc thuê, xem lời thoại chưa?
Vương Liên Hoa vội gật đầu:
— Xem rồi, cũng có nhờ người dạy qua.
Đạo diễn Tôn uống một ngụm nước, hỏi có vẻ hờ hững:
— Nhờ người dạy? Nhờ ai dạy?
— Bà khóc thuê trong làng, làm nghề chuyên nghiệp ấy ạ. — Vương Liên Hoa thật thà kể — Học với bà ấy một ngày.
Đạo diễn Tôn và cô gái bên cạnh nhìn nhau. Bà khóc thuê trong làng? Mấy cái làng quanh đây đã đô thị hóa từ lâu rồi, lấy đâu ra nghề đó nữa? Nếu không phải thật sự không tìm được người chuyên nghiệp, hôm nay ông cũng chẳng ngồi đây phỏng vấn người ta.
Cô gái không nhịn được, lên tiếng:
— Bà ơi, ý bà là học theo trên mạng đúng không ạ?
Vương Liên Hoa nhất thời không biết giải thích thế nào, đành ậm ừ cho qua.
Đạo diễn Tôn nói:
— Được rồi, vậy cứ theo cái bà học mà làm, bắt đầu đi.
Vương Liên Hoa bước ra đứng giữa phòng, nhắm mắt lại.
Trước tiên bà định thần.
Khi mở mắt ra lần nữa, cả con người bà đã khác hẳn.
Bà học theo Lưu Tam Nương, nhưng không chỉ là học Lưu Tam Nương.
Bà nhớ đến lúc chồng mình chết.
Chồng bà lên núi chặt cây về dựng nhà, bị cây đổ đè trúng. Khi được khiêng về, người đã không còn ra gì, máu me đầy mình, trong miệng chỉ còn thoi thóp một hơi thở.
Bà túc trực bên ông ba ngày ba đêm, đút nước đút thuốc, nhưng cuối cùng vẫn không giữ được người.
Bà lại nhớ lời chồng nói trước khi chết, tay ông nắm chặt tay bà: “Liên Hoa, anh đi rồi, em khổ rồi. Kiếp sau anh lại làm đàn ông cho em, để em được sống những ngày sung sướng.”
Nhưng ông đâu biết, người chết là hết, còn bà goá một mình dắt mấy đứa con, sau này biết sống thế nào?
Bà nhớ đến những năm tháng gian nan ấy, nhớ đến những chuyện trên đường trốn đói.
Những bộ xương khô bên đường chết đói chết bệnh, những con đường phía trước như nhìn mãi không thấy lối ra.
Vương Liên Hoa mở mắt.
Tiếng khóc đầu tiên cất lên, ba người trong phòng đều sững sờ.
“Con ơi là con —!
Tháng Sáu tuyết rơi, trời u ám chẳng tan,
Mười sáu tuổi đầu, con đã phải vùi thân.
Phượng non đương đẹp, cánh lại gãy lìa,
Cục gan cục ruột của mẹ nát thành tro!
Nhà nào lòng dạ sói lang,
Đem đứa con gái ngoan của mẹ làm đôi giày rơm?
Bảo là thân lại thêm thân, gả vào cho cao sang,
Nào ngờ là cửa quỷ, hại cha hại con!
...”
Giọng bà vừa the thé vừa chói, kéo dài đuôi âm, như con dao khoan vào lòng người ta. Khóc mà có hát, hát mà có khóc, giọng nghẹn ngào như gió lạnh đêm đông, nghe mà lòng chua xót.
Ngữ điệu của bà bắt đầu dồn dập, từng chữ từng lời như máu như nước mắt, ngón tay chỉ vào khoảng không, như thể nơi đó chính là nhà chồng đã hại chết con gái ruột của bà.
“Thằng chồng họ Trình kia, lòng như rắn độc, mặt mày như phấn bôi,
Không phải thư sinh đèn sách, mà là con hổ ăn thịt người!
Mười sáu tuổi, như nụ hoa vừa mới chớm,
Ngươi nỡ nhẫn tâm bẻ nát, thẳng tay hạ độc thủ!
Mười bảy tuổi, mang nặng đẻ đau mong một mụn cháu con,
Ngươi lại xem con dâu như trâu như ngựa!
Mười tám tuổi, một thước lụa trắng tiễn đưa mạng người,
Lại bảo là ‘bệnh bộc phát’, chẳng có cớ gì!”
Bà vừa khóc vừa hát, vừa lao người về phía trước, giọng bỗng cao vút lên, biến thành tiếng khóc gào thảm thiết xé gan xé ruột:
“Con ơi là con —!
Trước khi chết, con có từng gọi một tiếng ‘mẹ’ không?
Trước khi chết, con có từng uống nổi một ngụm canh không?”
