Chương 20: Giấy vụn
Ngày 5 tháng 7 năm 2027, một giờ chiều.
Mưa vẫn chưa tạnh, nhưng đã biến thành mưa phùn li ti, sắc xám cũng nhạt đi.
Phía đông sân trường, gần chỗ cột cờ.
Đây là “khu chợ” tự phát của Lưu Trang. Không có tiếng rao, ngay cả tiếng mặc cả cũng rất khẽ.
Trên bàn bày vài thứ xơ xác: nửa bao thuốc lá Tháp Sơn loại mềm; một chai rượu Nhị Oa Đầu Ngũ Tinh 56 độ, màng nhựa trên nắp vẫn còn, dính mấy vết bùn không rửa sạch; thêm một túi bột giặt Lực Bạch, chữ trên vỏ nhòe nhoẹt, nhìn kiểu gì cũng giống đồ vớt từ trong xe ngập nước ra.
Nổi bật nhất là xấp tiền kia.
Màu đỏ, mệnh giá một trăm tệ, chừng hai ba vạn, bị một hòn cuội đè lên để khỏi bị gió thổi bay.
Chủ nhân xấp tiền là một thanh niên ngoài hai mươi, đeo chiếc túi laptop trông có vẻ đắt tiền, mắt kính phủ một lớp dầu mờ không lau sạch nổi. Cậu ta đứng bên bàn, hai tay đút túi áo khoác gió, lạnh đến run cầm cập, nhưng ánh mắt cố chấp nhìn chằm chằm từng người đi ngang qua.
“Đổi gạo.” Cậu ta hít mũi, “Hoặc đồ hộp. Thịt hộp càng tốt, hoa quả cũng được.”
Vương Thẩm nắm một nắm đậu đũa khô trong tay, là thứ cô lục được từ nhà người đồng hương, định đổi chút muối. Cô liếc xấp tiền, khóe miệng giật giật.
“Cậu trẻ ạ, giấy này cứng quá, lau mông còn thấy cấn.” Vương Thẩm ước lượng nắm đậu đũa trong tay, “Nửa tháng trước thì còn được, chứ giờ thứ này còn không thấm nước bằng giấy vệ sinh.”
Mấy người đàn ông ngồi xổm bên cạnh bật ra một tràng cười khẽ.
Mặt cậu ta lập tức đỏ bừng tím tái. Cậu ta rút tay khỏi túi, định cầm tiền lên, ngón tay chạm vào tờ giấy bạc lạnh ẩm, lại rụt về.
“Đây là tiền… đợi cứu viện đến, đây chính là tiền!” Cậu ta lẩm bẩm.
Vu Mặc Lan đứng cách đó ba mét, nước mưa theo mái tóc rối bù nhỏ xuống cổ áo. Anh không động đậy, chỉ lặng lẽ nhìn.
Mấy ngày nay anh vẫn luôn quan sát. Hệ thống tiền tệ sụp đổ còn nhanh hơn cả tường trường học bong tróc. Ban đầu còn có người thử dùng tiền mua bánh quy, sau đó có người dùng dây chuyền vàng đổi mấy chai rượu, đến mai, có khi cả vàng cũng bị ném trong bùn chẳng ai nhặt.
Anh thò tay vào túi áo trong sát người. Ở đó có một túi niêm phong, đựng muối ăn anh mang từ nhà ra. Đây mới là thứ tiền tệ thật sự, cứng hơn hai ba vạn tệ kia nhiều, là thứ có thể kéo người ta khỏi ranh giới chết vì mất nước.
Nhưng anh không lấy ra.
Lâm Chỉ Khê dắt Tiểu Vũ đi tới.
Đôi giày thể thao của Tiểu Vũ đã bong keo ở mũi. Đã đi quá nhiều đường. Vu Mặc Lan nghĩ, lần sau gặp cửa hàng giày sẽ đi “nhặt” thêm vài đôi.
“Bố.” Tiểu Vũ gọi một tiếng, giọng nhẹ và yếu ớt.
Sắc mặt Lâm Chỉ Khê vàng vọt, hốc mắt trũng sâu. Cô liếc nhìn hai cuộn giấy vệ sinh trên bàn — hai cuộn giấy rời bị ai đó buộc túm lại với nhau, chắc là vơ vét từ nhà vệ sinh công cộng trong trung tâm thương mại hay đâu đó, nhăn nhúm.
“Có thể…” Lâm Chỉ Khê nói chưa hết câu, ánh mắt đã đảo qua lại giữa Vu Mặc Lan và cuộn giấy.
Vu Mặc Lan hiểu.
Ngày đặc biệt của Lâm Chỉ Khê sắp tới, cô chỉ mang theo hai gói băng vệ sinh. Ở nơi đầy bùn lầy, đến nước sạch cũng không có này, ngoài ăn uống, vệ sinh bên dưới cũng là rắc rối đủ để chết người. Nếu xử lý không tốt, nhiễm trùng là chết.
Anh sờ túi muối, ngón tay xoa lên túi ni lông rất lâu, cuối cùng vẫn lắc đầu.
“Đợi thêm đi, có thời gian sẽ đi tìm ít, hoặc lấy thứ khác đổi.”
Lâm Chỉ Khê không nói gì.
Tiểu Vũ cúi đầu, nhìn chằm chằm một con giun đất chết bị giẫm bẹp trong bùn.
Lúc này, thầy Mã ôm chiếc radio chen vào.
Ông lão mấy ngày không rửa mặt, khóe mắt dính đầy gỉ mắt to tướng. Ông đặt chiếc radio xuống bàn.
“Pin! Ai có pin số 5?” Ông chỉ vào radio, “Máy này của tôi bắt được sóng ngắn! Chỉ cần có điện, chắc chắn nghe được tin tức phía bắc!”
Người xung quanh nhìn ông như nhìn kẻ ngốc.
“Pin cũ cũng được! Chỉ cần còn chút điện…”
Thầy Mã túm lấy tay áo một người đàn ông bên cạnh, “Cậu em, cậu có phải không? Tôi thấy cậu có đèn pin…”
Người đàn ông mất kiên nhẫn hất tay ông ra: “Đó là để tôi đi vệ sinh ban đêm. Cho ông nghe tiếng à? Nghe được gì thì no bụng chắc? Ông không phải quay tay phát điện được sao, quay đi, có mệt chết đâu.”
Thầy Mã chậm rãi ôm radio trở lại trong lòng.
Đến giờ ăn trưa, mưa ngớt một lúc.
Nhà ăn đã sập từ lâu, người ta dựng hai cái chảo gang lớn ngoài trời. Cháo hôm nay đặc hơn mấy ngày trước, thậm chí còn thoang thoảng mùi thịt.
Nghe nói là thợ săn Lão Chu đêm qua bắn được hai con bồ câu rừng trong rừng sau núi. Thịt băm rất nhỏ, cả xương vụn cũng nằm trong đó, căn bản không phân biệt được miếng nào là thịt miếng nào là xương.
Mọi người đều ra sức hít mũi, mùi thịt lẫn chút mùi đất và máu tanh khiến dạ dày tất cả mọi người co thắt.
Vu Mặc Lan múc ba bát, cẩn thận bưng về lều.
Lâm Chỉ Khê đón lấy, thổi trước rồi đưa cho Tiểu Vũ. Tiểu Vũ không kịp sợ nóng, lưỡi cuốn một miếng lớn, cổ họng “ực” một tiếng.
“Từ từ, kẻo mắc xương.” Lâm Chỉ Khê khẽ nói, nhưng chính cô cũng không nhịn được nuốt nước bọt.
Vu Mặc Lan ngồi xổm ở cửa lều, chưa uống ngay. Anh nhìn bát nước canh đục ngầu, trên mặt nổi vài hạt dầu to hơn đầu kim chẳng bao nhiêu.
Anh móc từ túi quần ra một mẩu báo ướt sũng, là thứ nhặt được bên nhà vệ sinh hôm qua. Định dùng để nhóm lửa nhưng không cháy, còn lại một mẩu.
Ngày tháng là 17 tháng 6, đúng ngày sao băng rơi.
Chỉ đọc được nửa dòng chữ: “…chuyên gia chỉ ra, hiện nay… trong tầm kiểm soát, nguồn cung vật tư đầy đủ, người dân không cần…”
Phần chữ sau bị bùn che kín, biến thành một mảng mực đen.
Vu Mặc Lan nhìn dòng chữ ấy, bỗng thấy hơi nực cười. Anh vò tờ báo thành cục, nhét xuống dưới bếp còn đang bốc khói.
Ngọn lửa liếm lên, những lời chưa nói hết lập tức biến thành tro đen.
Buổi chiều, khu chợ có chút xôn xao.
Lão Triệu đến. Ông là người Lưu Trang, hơn năm mươi tuổi, bình thường im lặng như hòn đá.
Ông móc từ trong lòng ra một túi ni lông, bên trong là gạo trắng phau, nhìn chừng hai cân. Hạt gạo mẩy, không bị ẩm.
Đám đông lập tức vây lại, tiếng thở đều trở nên nặng nề.
“Lấy ở đâu thế? Đổi thế nào?” Có người hỏi.
Lão Triệu không đáp, chỉ đặt túi gạo lên chiếc bàn học cũ nát, tay xoa đi xoa lại trên áo.
Lão Triệu kể, đêm qua lúc canh tường, có một kẻ nhiễm bệnh định trèo vào. Là người ngoài, đeo loại ba lô leo núi chuyên dụng. Lão Triệu vung cuốc một cái, vỡ đầu kẻ đó. Gạo này là lục từ trong ba lô người chết. Trong ba lô còn nửa chai nước khoáng và một con dao gấp gọt hoa quả.
“Đổi thuốc lá, hoặc rượu.” Giọng Lão Triệu trầm trầm, “Tôi cần một ngụm rượu.”
“Tôi có tiền! Tôi mua!” Cậu thanh niên lại chen vào, đập xấp tiền xuống bàn, lần này còn mạnh hơn, “Hai vạn! Đưa hết cho ông!”
Lão Triệu không thèm nhìn xấp tiền, ánh mắt quét qua đám đông, đục ngầu mà kiên định: “Thuốc lá, rượu. Thứ khác không cần.”
Tiền ở đây còn không bằng giấy vụn. Giấy vụn còn nhóm lửa được, tiền cháy có mùi mực dầu khó ngửi.
Cuối cùng, gạo đổi được hơn nửa bao Tháp Sơn và một lọ dầu gió nhỏ.
Lão Triệu nhận thuốc, bàn tay đầy chai sạn run run rút một điếu, mặc kệ ẩm hay không, châm lửa từ người bên cạnh.
Hít một hơi sâu.
Khói phun ra từ lỗ mũi, khuôn mặt căng như đá của ông cuối cùng cũng giãn ra, lộ vẻ gần như mê ảo.
“Đáng.” Lão Triệu lẩm bẩm, đẩy phần gạo còn lại cho người đổi thuốc.
Vu Mặc Lan nhìn đôi mắt đục ngầu của Lão Triệu.
Đêm nay Vu Mặc Lan trực đêm.
Phía bức tường phía bắc trước đây là tường thấp của trường, dưới chân là một rãnh nước thải. Anh và thợ săn Lão Chu ngồi xổm trong lều trú mưa dưới chân tường, nước mưa theo tấm ni lông trên mái chảy xuống.
Lão Chu phì phèo điếu thuốc lào. Vu Mặc Lan nhìn khẩu súng săn của ông, nghe nói ông có giấy phép, nhưng thời này chẳng ai quản nữa.
“Nghe chưa?” Lão Chu nhả một làn khói đặc, “Thằng nhóc đó vẫn chưa chết tâm, vẫn giữ đống tiền đó. Ngốc không?”
“Thời thế thật sự khác rồi, đầu óc không chuyển, sống không lâu.” Vu Mặc Lan khẽ nói. Anh nhớ tới hơn ba mươi vạn trong thẻ ngân hàng của mình, còn khoản vay mua nhà mười lăm năm, giờ nghĩ lại, như một trò cười.
Lão Chu cười toe toét, lộ hàm răng ố vàng vì khói thuốc.
Đúng lúc này, dưới rãnh nước vang lên một tiếng “ào”. Âm thanh không lớn, nhưng trong đêm chết lặng lại đặc biệt chói tai.
Lão Chu như bị điện giật, khẩu súng săn trong tay lập tức chĩa ngang.
“Đến rồi.”
Giọng Lão Chu lộ rõ sát khí.
Mượn ánh trăng yếu ớt, Vu Mặc Lan thấy nước đen dưới rãnh cuộn trào. Một thứ gì đó đang bò lên.
Đó là một “người”.
Toàn thân sưng phù, da bị nước ngâm thành màu xám trắng, tóc rối bù, dính lá cỏ mục. Nó đang dùng hai tay bám vào khe gạch dưới chân tường, móng tay chắc đã mất từ lâu, đầu ngón tay nát bấy, để lại trên tường một vệt đen đỏ.
Nó ngẩng đầu lên.
Khuôn mặt còn khá nguyên vẹn, nhưng trong hốc mắt chỉ có màng trắng, không có con ngươi.
Đoàng!
Một tiếng nổ lớn vang lên bên tai.
Lão Chu nổ súng.
Không có tiếng thét thảm thiết như trong phim, giống như một quả dưa hấu thối bị đập nát, máu đen lẫn dịch não bắn xuống rãnh.
Thứ đó nghiêng người, rơi thẳng xuống. Nước bắn tung tóe, sủi mấy bọt, rồi chìm xuống.
Cả sân trường lập tức có động tĩnh. Trong lều vang lên tiếng phụ nữ hét, tiếng trẻ con khóc.
“Không sao! Về ngủ hết đi!” Lão Chu quát một tiếng.
Ông thành thạo gõ hai cái vào nòng súng xuống đất, đổ viên đạn tự nạp ra.
“Một phát một con, không được lãng phí.” Lão Chu lẩm bẩm, “Đạn quý hơn mạng người.”
Vu Mặc Lan nhìn những gợn sóng còn đang lan trên rãnh nước, lòng bàn tay đầy mồ hôi lạnh.
Anh hết thuốc lá rồi, khó chịu thật.
